به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، آیتالله غلامرضا فیاضی رئیس انجمن حکمت و فلسفه در مراسم یادبود استاد حشمت پور ، ضمن تسلیت فقدان این استاد فقید به تبیین جایگاه عقل در نظام معرفت دینی و ضرورت تبعیت از وحی پرداخت.
عقل؛ حجت باطنی و ریشه ایمان
آیتالله فیاضی با اشاره به جایگاه عقل به عنوان نخستین حجت الهی، اظهار داشت: حرکت انسانی بشر با عقل آغاز میشود. انسان به واسطه عقل است که به وجود خداوند پی میبرد و درمییابد که پروردگار عالم، حکیم است. بر اساس همین حکمت الهی، عقل حکم میکند که برخورد خداوند با نیکوکاران و تبهکاران یکسان نخواهد بود.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با استناد به آیات قرآن کریم افزودند: پرسشهای استفهامی قرآن در واقع تکیه بر حجیت عقل دارد. خداوند با این خطابها میخواهد بفرماید که بشر میراثدار عقل است. همانگونه که در اصل وجود خدا و معاد به عقل ارجاع میدهد، در ضرورت نبوت نیز میفرماید رسل را فرستادیم تا مردم حجتی علیه خدا نداشته باشند.
روایت آیتاللهالعظمی جوادی آملی از ضرورت نبوت
وی در ادامه به خاطرهای از محضر حضرت آیتالله جوادی آملی اشاره کرد و گفت: در محضر ایشان بودیم که فرمودند آیه «لِئَلَّا یَکُونَ لِلنَّاسِ عَلَی اللَّهِ حُجَّةٌ» خود دلیلی بر حجیت عقل است؛ چرا که اگر پیامبران نمیآمدند، مردم به واسطه عقل خود احتجاج میکردند که «خدایا! ما به تنهایی همه مصالح و مفاسد خود را درک نمیکردیم، چرا برای ما راهنما نفرستادی؟
عقل؛ شاگرد مکتب وحی
آیتالله فیاضی با تبیین پیوند عقل و وحی تصریح کرد: ابنسینا معتقد است عقلِ سلیم درک میکند که محدودیتهایی دارد. در واقع عقل معلم اول بشر است، اما همین معلم میفهمد که برای رسیدن به سعادت نهایی باید شاگرد پیامبر و امام معصوم باشد؛ چرا که علم بشر اندک است و این پیامبران هستند که حقایقی را به انسان میآموزند که او هرگز به تنهایی قادر به درک آنها نبود.
نقد دیدگاههای انسانشناختی و مراتب وجودی بشر
رئیس انجمن حکمت و فلسفه با اشاره به تفاوت دیدگاههای فلسفی در باب حقیقت انسان خاطرنشان کرد: برخلاف دیدگاه ابنسینا که حقیقت همه انسانها را واحد میدانست، صدرالمتألهین قائل بود که انسانها بر اساس ملکات خود در چهار جنس (ملک، شیطان، درنده و بهیمه) قرار میگیرند. اما به تعبیر دقیقتر، انسانها در شش گروه دستهبندی میشوند؛ عدهای از ملائک فراتر میروند تا جایی که مسجود فرشتگان میشوند و عدهای دیگر به تعبیر قرآن، از هر جانوری پستتر گشته و مصداق «شَرُّ الْبَرِیَّةِ» میشوند.
الگوگیری از سیره اخلاقی مرحوم استاد حشمتپور
آیتالله فیاضی با تجلیل از شخصیت اخلاقی مرحوم استاد حشمتپور ایشان را نمونه بارز «زیست عقلانی» توصیف کرد و گفت: آقای حشمتپور کسی بود که با عقل زندگی کرد و در چنین زیستی، منِ انسان دیگر مطرح نیست. ایشان همواره در صدد انجام تکالیفی بود که مورد رضای الهی است. بنده بارها شاهد بودم که ایشان با نهایت تواضع در مسجد مینشست و منتظر نماز جماعت میماند.
وی در پایان افزود: مرحوم حشمتپور به خوبی درک کرده بود که لحظات عمر، تنها سرمایهای است که میتوان با آن سعادت ابدی را خرید. ایشان مصداق کسانی بود که از خسران دوری کرده و با ایمان و عمل صالح، تمام توان خود را در مسیر بندگی خدا به کار بستند.
انتهای خبر/










نظر شما